MAGTIKA AT MAGBAGO
Ni Tess Clarin


Kuluntoy! Yan ang magandang description ng movie industry. Kakaunti na ang mga movies na ginagawa dahil sa maraming dahilan. Magandang alibi ang piracy upang hindi mapansin ang mga kapabayaan ng mga sangkot sa movie industry na siyang totoong nagpapabagsak sa pelikulang Pilipino.

Kung gross sales ang pamantayan ng tagumpay ng isang pelikula ay dapat na tingnan ng mga writers at producers kung ano ang gusto ng moviegoers. Hindi lang isa o dalawang producers ang natisod sa ganyang kamalian. Masakit na karanasan ang inabot ng 2 movies ni Pacquiao na sa kabila ng kanyang kasikatan ay nalaglag ang kanyang Lisensyadong Kamao na siya mismo ang bida. Bigo rin sa takilya ang biopic ni Pacman kahit sabihing si Jericho Rosales pa ang gumanap. Kung pag-aaralang mabuti ay hindi lang pala kasikatan ang gusto ng mga moviegoers. Ibig sabihin siguro ay may kalaliman na ang mga moviegoers ngayon hindi tulad nung araw na basta si Nora Aunor ang bida ay tiyak na papasukin.

Ang movie o pelikula ay nagsisimula sa istorya na pinalalawig ng script. Ang magagaling na scriptwriter ay nakakahubog ng magandang script mula sa gasgas na istorya sa pamamagitan ng magagandang palabok. Gayundin, ang isang magandang istorya ay maaaring masira dahil sa kakulangan ng tamang presentasyon.

Napakalaking leksyon ang naibigay ng Faces of Love, the movie which was directed by Eddie Romero. Considering na National Artist si Eddie Romero at sa edad na 82 ay maituturing na isang phenomenon ang Faces of Love. Maraming writeup sa dyaryo ang nasabing pelikula kahit maliit ang budget na P3.8 million na galing sa grant ng NCCA (National Commission for Culture and the Arts) at sa Film Fund, na isang sangay ng FDCP (Film Development Council of the Philippines). Ang digital output ay napa-convert sa traditional film para maipalabas sa lahat ng sinehan. Bilang dagdag na papuri ay binigyan ng A rating ng CEB (Cinema Evaluation Board) ang Faces of Love para maka-rebate ng 100% sa amusement taxes. Kung tutuusin ay walang talo ang pelikula dahil ang casting ay puno ng named stars na sina Christopher de Leon, Angel Aquino, Juliana Palermo, Alfred Vargas, Chanda Romero, Bembol Roco, Rodel Velayo, Mon Confiado, Chinggoy Alonso at Jackie Aquino.

Ngunit taliwas sa inaasahan, na-pull out agad ang Faces of Love matapos ang ilang araw na showing nung January, 2007. Ibig sabihin ay nilangaw ang pelikula o hindi kinagat ng mga moviegoers. Ayon sa isang nakapanood, hindi raw maganda ang script at ang istorya naman ay napaka-ordinaryo. Malaking kahihiyan ang idinulot ng Faces of Love sa ating National Artist kaya sa kabila ng kabiguang ito ay makapulot sana ng aral ang mga tao sa ating movie industry. Gaya ng ilang lumabas na article sa website na ito, opinion ko rin na gasgas na ang mga creativity ng mga scriptwriters. Lalo na pagdating sa comedy, kapansin-pansin ang paggamit ng mga lumang jokes na panahon pa ng lolo ko. That simply means na kasing-tanda pala ng lolo ko ang mga writers. At dahil matanda na kaya outdated na ang kanilang humor. Yung iba namang matatandang comedy writer ay pumupulot na lang ng jokes sa internet at ang mga foreign jokes ay ina-adapt sa local setting. Kaso palasak na rin ang internet kaya ang mga jokes dun ay gasgas na rin.

Sa other genre ay namumulot ang ibang writers sa foreign movies. Kadalasan ay hindi sikat na movie ang pinaggagayahan nila ng plot at iniiba ang charcters o vice versa. Sa mga foreign TV soap ay ginagaya naman ang mga segments at pinagtatagpi-tagpi para makabuo ng isang bagong plot.

Sa mga producers naman, ang storyline ang dapat na nasa focus nila at hindi ang casting. Sabi ng ilang insiders sa movie industry, pangkaraniwan daw na ipabago ng producer o ng director ang script para magdagdag ng artista o magpalit man. At dahil kapos sa oras, napipiga ang isip ng writer at ang luma-labas na storyline ay pilit. Isang tanong tuloy ang nasa aking isipan. Meron kayang pagkakataon na iginalang ng director o producer ang isang obra ng writer? O lahat ng storyline ay “kinakatay” ng director o producer not to suit their creative taste but to suit their budget?

Ang isa pang nakalilito ay ang pag-alagwa ng pilahan sa isang pelikula na nadala lang ng casting o impresyon. Isang halimbawa ay ang Enteng Kabisote 3 na naging top grosser nung mga unang araw ng Metro Manila Film Festival. Pero matapos ang controversy sa Best Picture award ay napakarami ang pumuna sa comedy film ni Vic Sotto. Wala raw value ang Enteng Kabisote at ang mga jokes ay gasgas na. Sa katunayan ay nalagpasan ng Kasal, Kasali, Kasalo ang total sales ng Enteng Kabisote pagkatapos ng festival period. Ngunit andun pa rin ang charisma ng Enteng Kabisote dahil mahigit P100 milyon ang kinita nito. Wala raw values at corny ang mga jokes pero kumita pa rin. Siguro ay maganda ang story at maganda rin ang mga costumes.

Gaya ng nauna kong sinabi, malalim na ang mga moviegoers ngayon. Hindi madaling alamin kung ano ang gusto nila. Hindi sapat ang tindi ng casting lamang o ang magandang istorya at kahit siguro ang current issue ang talakayin. May ilang producers ang nagsabi na parang isang ulam ang movie. Kumpleto ang sahog at tama ang pagkakaluto. May ilan ding nagsasabi na nakalalamang na sa takilya ang pelikula “ if given the proper promotion.” Yang promotion ang ginagamit ng Star Cinema. Walang humpay ang trailer ng kanilang pelikula sa kanilang TV station kaya kahit paano ay malaki ang gross sales ng kanilang mga produced movie. Kaya lang, pag sinuma total ay maaaring lugi pa sila sa dami ng kanilang TV commercials.

Sa ikauunlad ng ating movie industry, dapat ay tingnang mabuti ang aspeto ng sining. A movie is a work of art. Pag susuriin natin ang nangyayari ngayon ay makikita nating ang kakulangan ay nasa creative department ng mga production firms. Ang mga tao sa creative department ay parang natuyuan na ng kanilang creative juices at umaasa na lang sa kanilang nakikita. Sa karanasan ng baguhang writer ay nakakagulat na tanong mula sa creative department kung siya ay mahilig manood ng sine. Dahil kung hindi raw siya mahilig ay ano ang kanyang isusulat? Sabi naman sa mga scriptwriting workshops ay dapat daw realistic ang script lalo na ang mga tauhan. Hindi nga ba’t mas realistic kung gagawa ng script ang isang writer na hindi nakakapanood ng movies? Hindi ba’t tiyak na makatotohanan ang maisusulat niya dahil wala siyang pagkokopyahan?

Marami tayong ipinagmamalaking pelikula pero hindi man lang tayo nakapasok sa hollywood. Dinaig pa tayo ng mga Intsik sa walang kuwenta nilang mga Kung Fu films na walang ginawa kundi ang magsisipa at maglilipad na parang mga insekto. Ilang taon nang nakalipas ay nagwagi ang Italyanong si Roberto Benigni sa kanyang obrang A Beautiful Life na napiling Best Picture ng Oscar Awards.

Dyan makikita ang kahinaan ng mga taong nasa movie industry. Bukod sa kulang na ang suporta ng gobyerno ay wala pang pagkakaisa ang mga namumuno. Yan ang malinaw na dahilan kung bakit hindi umunlad ang pelikulang Pilipino. Napakasimpleng dahilan na napakadaling bigyan ng kalutasan pero walang gustong kumilos, walang gustong magkusa dahil ang sarili lamang ang iniisip.

Para sa mga taong nagmamahal sa local movie industry, ito lang ang kanilang maaaring sabihin. Napakasakit, Kuya Eddie!

Para sa mga reaksyon, maaari kayong mag-email sa tessclarin@yahoo.com.