Mar 14
ANG KUWENTO SA PELIKULA by Bobby Villagracia  |  Posted in Articles  |  on Fri, Mar 14, 2014

Ika-4 na bahagi

Paano nga ba sinusulat ang iskrip sa pelikula?

Tulad ng iskrip sa komiks, may iba’t-ibang anyo at porma ang iskrip sa pelikula. Sa mga nagnanais matutong magsulat ng iskrip, puwede siyang lumapit sa mga batikang manunulat sa pelikula upang humingi ng sample script. Puwede siyang bumili ng aklat na naglalaman ng mga paraan sa pagsulat ng iskrip na may iba’t-ibang anyo at porma.

Sa pagsulat ko ng iskrip pang-pelikula, pinili ko ang iskrip ni Ricky Lee na maging batayan dahil sa pananaw kong ito ang epektibong porma at anyo upang mailahad ang kuwento ko. Puwede rin siyang dumalo sa mga seminar na idinaraos para sa nagnanais matutong magsulat ng iskrip sa likhang sining na ito. Sa seminar, hindi lang paraan ng pagsulat ng iskrip ang matututunan kung hindi lahat ng paraan sa pagbuo ng pelikula at pakikipag-ugnayan sa mga taong sangkot dito.

Tunay na malaking tulong ang pagdalo sa seminar sa mga nagnanais matutong magsulat, higit sa mga nagnanais maging bahagi ng masaya at masalimuot na mundo ng likhang sining na ito. Nakahanda rin ang maraming batikang manunulat na magkaloob ng kaalaman sa ganitong sulatin kung makikipag-ugnayan sa kanila at ipakita ang pagnanais matuto.

At muli, sa aklat nina Kenneth H. Roberts at Win Sharples Jr. na A primer for Film-Making, ipinahayag nilang wala sa layunin at hindi sakop ng kanilang aklat ang larangan ng pagsusulat ng iskrip. Ngunit sinabi nilang dapat nila itong talakayin dahil imposibleng matalakay ang paggawa ng pelikulang hindi tinatalakay ang iskrip na siyang blueprint ng likhang sining na ito. Ngunit tulad ng una kong ipinahayag sa nakaraang bahagi ng artikulong ito, may nagsasabing ito ang puso ng pelikula ngunit sa aking pananaw ito rin ang “kaluluwa“.

Batay pa sa aklat, sinabi nina Roberts at Sharples Jr. na hindi layunin ng kanilang aklat na magturo ng tama at mahusay na iskrip sa pelikula dahil ang pangunahin nilang pakay ang magbahagi ng kaalaman sa paggawa ng isang obra maestra sa likhang sining na ito. Ipinahayag nilang ang tangi nilang maibabahagi sa mambabasa ang pagbibigay ng pangunahing kaalaman sa pagsulat ng iskrip, iba’t-ibang hakbang at paraan na ginamit ng maraming manunulat sa buong mundo na napatunayang kapaki-pakinabang. Ayon pa sa aklat, hindi mapapasubalian at paulit-ulit ng napatunayan ng mga manunulat na kanilang nakapanayam na nagmumula sa imahinasyon ng manunulat ang isang maganda at mahusay na iskrip ng pelikula. Ngunit higit na nadagdagan ang husay at ganda ng iskrip kung daraan ito sa iba’t-ibang hakbangin ipinaliwanag sa aklat na ito upang makalikha ng isang obra maestrang blueprint.

Kabilang sa mga pangunahing hakbanging dapat gawin ng manunulat ang pagbuo ng basic idea o theme na sa payak na paliwanag, pangkaraniwang paksang tatalakayin ng pelikula na magiging daan o kasangkapan upang maipahayag ang nais nilang talakayin o mapatunayan sa likhang sining na ito. Batay pa sa aklat, makakatulong ang pagbalangkas ng mga ideya sa statement of purpose o pagpapahayag ng layunin upang makabuo ang manunulat ng simple concrete statement o payak na pahayag sa kabuuan ng mensahe ng pelikula. Makakatulong ang pahayag sa manunulat upang mabigyan sila ng batayan o sanggunian sa pagpili ng mga kaganapang gagamitin sa pelikula upang lubos na maisalarawan ang ideya na makakatulong sa pagtalakay sa layunin.

Batay pa sa aklat, dapat ding isagawa ng manunulat ang pag-aayos ng mga napiling kaganapan o pangyayari batay sa pagkakasunod-sunod na pinakamahusay sa kaniyang pananaw na tatanggapin ng manunuod. Kapag naisagawa na ang hakbang na ito, nabuo na ng manunulat ang tinatawag na synopsis o balangkas ng kuwento. Susunod na dapat isagawa ng manunulat ang pagpapalawak sa synopsis upang magkaroon ng paliwanag o pagsasalarawan ang mga nakalap na pangyayari ngunit dapat manatili ang kaisahan o unity at kaayusan o coherence ng kuwento. Sa yugtong ito, naging treatment na ang kuwento ng pelikulang gabay sa pagsulat ng shooting script na nagtataglay ng mga ideya ng visual treatment, transitions from scene to scene, dialoque o usapan, narration at sound effect upang higit na mapalalim, mabigyan ng kahulugan at pang-unawa ang visual images, kuwento, mga tauhan at kanilang mga ugnayan.

Sa pagsasaayos o pag-edit ng manunulat sa iskrip dapat niyang tiyakin nabibilang ang mga eksena sa cinematic realities na angkop sa pelikula at pagtatanggal sa mga eksenang hindi tumutugma o umaangkop sa layunin.

Sa hakbang na ito, dapat piliin ng manunulat ang mga eksenang magdaragdag ng interes sa mga manunuod na panoorin ang pelikula simula sa umpisa hanggang katapusan. Tuwina, dapat isaisip ng manunulat na ang pangunahin nilang layunin ang makapag-ambag ng tulong sa paglikha ng isang natatanging pelikula na bago, naiiba at higit sa lahat, maganda sa visual o paningin ng manunuod. Dapat ding isipin ng mga manunulat na nagkikipag-ugnayan sila sa uri ng komunikasyong o pagpapahayag ng ekspresyon sa pamamagitan ng pamamaraang visual.

At higit sa lahat, sadyang kakaiba ang iskrip sa pelikuka keysa sa mga obra maestra para sa panitikan dahil ipinapahayag ang kuwento sa likhang sining na ito sa pamamagitan ng maganda at matalinhagang mga kataga. Dahil sa pelikula, inuunawa o inaalam ang kuwento ng mga manunuod sa pamamagitan ng imahe at tauhang gumalagaw na binibigyan ng karagdagang ningning, ganda at kulay ng usapan o dialogue, sound at iba pang makabagong sangkap ng pelikula dulot ng teknolohiya.

Sa pagtatapos ng iskrip sa pelikula, dapat itong magkaroon sa kabuuan ng mga salitang naglalarawan ng mga visual impressions at katagang magsisilbing gabay ng direktor sa paggawa ng pelikula. At tulad ng paraan sa pagsulat ng iskrip sa komiks, puwede ring matutunan at magkaroon ang mga nagnanais maging manunulat ng sipi ng synopsis at sequence treatment sa aklat, pagdalo sa seminar, paghingi ng sipi sa manunulat at direktor. At batay sa aklat na A Primer for Film-Making magsisilbing blueprint ng pelikula ang iskrip upang maging gabay ng direktor sa paggawa ng pelikula bilang pangkalahatang tagapamahala sa produksyon.

Ngunit sadyang kakaiba ang pagsulat ng iskrip ng pelikula sa dula, manuskrito ng nobelang prosa, iskrip sa komiks at radio drama dahil kahit tapos na ito nakatakda pang sumailalim sa pagbabago hanggang hindi natatapos ang shooting o pagkuha sa mga eksena. Madalas iminumungkahi ng producer gayundin ng direktor ang pagbabago sa iskrip bago ang shooting o pagkuha sa mga eksena ng pelikula. May pagkakataon ding nagmumungkahi ng pagbabago ang editor at camera man kapag nagtratrabaho na upang isalin ang mga kataga sa pahina sa visual at auditory images.


Your FEEDBACK can be posted at www.filmacademyphil.org/forum/